Т.Жантикин: «Үлбі» металургиялық зауытын МАГАТЭ-ның 15 техникалық миссиясы зерттеді

«Негізгі мәселе аталмыш жобаның қауіпсіздігін қамтамасыз ету болды. Қажетті тәжірибесі мен мүмкіндіктері бар «Үлбі» металургиялық зауыты таңдап алынды. Материалдар белгіленгеннен көп мөлшерде шығындалады деп жоспарланған 60 баллонды зауыттың  қоймасына орналастыру техникалық жағынан ешқандай да сауал туындатқан жоқ. Қауіпсіздік жүйесі халықаралық талаптар үдесінен шықты, МАГАТЭ-ге тиесілі Халықаралық төмен байытылған уранды орналастыру шарасы қандай да бір өзгерістер мен жетілдірулерді қажет еткен жоқ. Сондықтан да, қауіпсіздік мәселесі айтарлықтай өзекті болды деуге келмейді, оның үстіне МАГАТЭ-ның 15 техникалық миссиясы жүргізілді. Бұлар әлемдік деңгейдегі сарапшылар, елге келіп, жағдайды бақылап, өздерінің ақыл-кеңестерін беріп, жағдайда қалайша жетілдіруге болатындығын, құжаттарда көрсетілген стандартарды қалайша жоғарылатуға болатындығын айтады»,-деді Т.Жантикин.  

Оның сөзінше, Қазақстан МАГАТЭ-нің төмен байытылған уранын орналастырудан қазірдің өзінде белгілі бір деңгейде пайда тауып отыр. Атап айтқанда, ҚР атом энергиясын пайдалану бағытындағы нормативті базасы халықаралық деңгейдегі талаптарға сәйкестендірілді.

«Біз биылғы жылы Парламентке атом энергиясын пайдалану туралы жаңа құжатты ұсындық. Бұл заңның жобасы МАГАТЭ-ның әлемдік деңгейдегі заңгерлердің талдауларынан өтті. Нәтижесінде тиісті кеңестер беріліп, қазір атом энергиясын реттеуді қарастыратын заңымыз халықаралық талаптарға сай. Біз сонымен қатар, МАГАТЭ-нің сарапшыларына атом энергиясын қауіпсіз тұтынуға бағытталған мәселелердің жекелеген бағыттарына қатысты құжаттарды да қарауға бердік. Осылайша, нормативті база халықаралық деңгейдегі қазіргі заман талаптарына жақындап келеді. Бұл мемлекет үшін әрине жақсы»,-деді комитет төрағасының орынбасары.

Анар Тәңірқұлова